Separacja poprzez rozrywanie folii (Burst Separator) od wielu lat pozostaje podstawową metodą rozdzielania arkuszy po laminowaniu. Mimo pojawienia się innych technologii, takich jak Latający Nóż (Flying Knife), nadal zapewnia najwyższą wydajność i jest najlepszym rozwiązaniem dla większości standardowych folii laminacyjnych.
Dlaczego metoda rozrywania sprawdza się w zdecydowanej większości zastosowań? Jak przebiega proces separacji i z czego wynikają jego ograniczenia? W tym artykule wyjaśniamy zasadę działania separatora rozrywającego oraz wskazujemy, kiedy jest on najlepszym wyborem, a kiedy konieczne jest zastosowanie innych metod separacji.
Dlaczego potrzebny jest separator?
Po zakończeniu procesu laminowania kolejne arkusze nadal pozostają połączone ze sobą ciągłą wstęgą folii. Aby mogły trafić do dalszych etapów produkcji, takich jak sztancowanie, lakierowanie, składanie czy oprawa, muszą zostać ponownie rozdzielone na pojedyncze arkusze.
Najczęściej stosowaną metodą jest wykorzystanie separatora rozrywającego (Burst Separator). Technologia ta jest prosta, niezawodna i umożliwia pracę z bardzo dużą wydajnością, dlatego od lat stanowi standard w przemysłowych laminatorach arkuszowych.
Na czym polega działanie separatora rozrywającego (Burst Separator)?
Separator rozrywający wykorzystuje impulsy przyspieszenia odcinka wstęgi przechodzącego przez separator, wywołujące miejscowy wzrost naprężenia folii. Gdy wałki separatora, obracające się z większą prędkością, zamykają się na wychodzącym arkuszu, gwałtownie zwiększają jego prędkość, powodując wzrost naprężenia wstęgi pomiędzy arkuszem ciągniętym przez separator a kolejnym, pozostającym jeszcze pomiędzy wałkami wyciągającymi. Dzięki wcześniejszej perforacji folia pęka na zakładce pomiędzy dwoma ostatnimi arkuszami, uwalniając arkusz ciągnięty przez separator.
W zależności od konstrukcji laminatora stosowane są różne rozwiązania separatorów rozrywających. Oprócz klasycznych wałków rozrywających spotyka się również układy wykorzystujące skośne kółko (skew wheel), które inicjuje proces rozrywania poprzez zmianę kierunku prowadzenia oddzielanego arkusza i odchylenie go od osi całej wstęgi. Niezależnie od zastosowanej konstrukcji zasada działania pozostaje taka sama – kontrolowane wykorzystanie naprężenia folii do oddzielenia kolejnych arkuszy.
Separator rozrywający (Burst) w laminatorze D&K Neptune
Dlaczego folia pęka?
Skuteczność separatora rozrywającego wynika z właściwości mechanicznych folii laminacyjnych. Większość standardowych folii BOPP charakteryzuje się wysoką wytrzymałością podczas normalnej eksploatacji, ale po wykonaniu perforacji folia pęka i może zostać w kontrolowany sposób rozerwana w miejscu osłabienia. Pod wpływem krótkotrwałego wzrostu naprężenia pęknięcie rozpoczyna się na perforowanej krawędzi i przebiega przez zakładkę pomiędzy kolejnymi arkuszami.
Nie wszystkie folie zachowują się jednak w ten sam sposób. Materiały o wysokiej odporności na rozrywanie, takie jak nylon (OPA) czy niektóre folie PET, nie ulegają kontrolowanemu pęknięciu mimo wykonanej perforacji. W takich przypadkach konieczne jest zastosowanie innych metod separacji, wykorzystujących cięcie zamiast rozrywania.
Zalety separatora rozrywającego
Mimo pojawienia się alternatywnych metod separacji separator rozrywający pozostaje podstawowym rozwiązaniem stosowanym w większości laminatorów arkuszowych. Wynika to z połączenia wysokiej wydajności, prostej konstrukcji i możliwości pracy z większością dostępnych folii laminacyjnych.
Do najważniejszych zalet separatora rozrywającego należą:
- możliwość pracy z bardzo dużymi prędkościami laminowania,
- wysoka skuteczność separacji większości standardowych folii BOPP,
- możliwość stosowania ekonomicznych folii przeznaczonych do separacji metodą rozrywania,
- prosta, trwała konstrukcja o niewielkich wymaganiach serwisowych,
- stabilna praca nawet przy dużych nakładach.
Ograniczenia technologii rozrywania
Skuteczność separatora rozrywającego zależy od właściwości mechanicznych stosowanej folii. Metoda najlepiej sprawdza się w przypadku folii, które po wykonaniu perforacji można w kontrolowany sposób rozerwać na zakładce pomiędzy kolejnymi arkuszami.
W przypadku folii o dużej wytrzymałości na rozrywanie, takich jak nylon (OPA) czy niektóre folie PET, uzyskanie powtarzalnej separacji jest utrudnione lub niemożliwe. W takich zastosowaniach stosuje się inne technologie, przede wszystkim separator tnący, np. z latającym nożem, a także metody cięcia gorącym nożem lub gilotyną.
Kiedy separator rozrywający jest najlepszym wyborem?
Separator rozrywający pozostaje optymalnym rozwiązaniem wszędzie tam, gdzie stosowane są standardowe folie przeznaczone do rozrywania po perforacji. Dzięki dużej wydajności, prostej konstrukcji i wysokiej niezawodności jest ciągle najczęściej stosowaną metodą separacji w przemysłowych laminatorach arkuszowych.
W większości zastosowań nie istnieje potrzeba zastępowania go innymi technologiami. Dopiero wykorzystanie folii o wysokiej odporności na rozrywanie lub szczególne wymagania technologiczne uzasadniają zastosowanie separatora tnącego, np. z latającym nożem.
Podsumowanie
Separator rozrywający od wielu lat pozostaje podstawową metodą separacji arkuszy po laminowaniu. O jego popularności decydują wysoka wydajność, prostota konstrukcji oraz możliwość pracy z większością standardowych folii laminacyjnych.
Wzrost popularności nowych materiałów, takich jak folie nylonowe czy wybrane folie PET, spowodował rozwój alternatywnych metod separacji. Współczesne laminatory rozwijają i doskonalą rozwiązania przeznaczone do różnych rodzajów folii, a najbardziej zaawansowane konstrukcje potrafią łączyć kilka technologii separacji w jednej maszynie, pozostawiając operatorowi wybór metody odpowiedniej do aktualnego zadania.
Powiązane artykuły
-
Separator z nożem latającym (Flying Knife) – zasada działania, zalety i zastosowanie
-
System DUO – dwie technologie separacji w jednej maszynie
- Folie nylonowe (OPA) w laminowaniu
- Jak dobrać folię do procesu laminowania

